Kayalıpınar’da 3 bin 400 yıllık kraliyet arşivi gün yüzüne çıkarıldı

Sivas’ın Yıldızeli ilçesinde bulunan Kayalıpınar Antik Kenti’nde yürütülen kazı çalışmalarında Hitit tarihine ışık tutacak önemli bulgulara ulaşıldı. Bu yıl gerçekleştirilen çalışmalarda Hitit Kralı 2. Tudhaliya dönemine ait 131 çivi yazılı tablet ve tablet parçası ortaya çıkarılırken, önceki yıllarda bulunan eserlerle birlikte tablet sayısı 184’e ulaştı.

Kızılırmak kıyısında yer alan ve Hitit döneminde Samuha adıyla bilinen antik kentteki kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığının himayelerinde Koç Üniversitesi tarafından yürütülüyor. Yaklaşık 3 bin 400 yıllık tabletlerde devlet yönetimi, askerî faaliyetler, kraliyet ailesi ve dönemin sosyal yaşamına ilişkin bilgiler yer alıyor.

Buluntular arasında dönemin salgın hastalıklarına ilişkin kayıtlar da dikkat çekiyor. Tabletlerde şehirler arasında yayılan ve özellikle çocuklar ile bebekleri etkileyen yüksek ateşli bir salgından söz edilirken, hastalanan bir bebek prensesin sağlık durumunun takip edildiği, daha sonra hayatını kaybettiği ve cenaze törenine ilişkin bilgilerin kayda geçirildiği belirtiliyor.

Hitit generallerinin yardım talebi tabletlere yansıdı

Kazılarda bulunan belgelerden biri de Hitit Devleti’nin askerî teşkilatı ve haberleşme düzenine ilişkin bilgiler içeriyor. Batı Anadolu’da görev yapan Hitit generallerinin krala gönderdikleri mektupta, karşılaştıkları düşman tehdidi karşısında asker, at ve savaş arabası desteği istedikleri görülüyor. Belgede, yardım ulaşmaması durumunda ordunun yok olabileceğine ilişkin uyarıların da yer aldığı ifade ediliyor.

Yaklaşık 3 bin 800 yıllık geçmişe sahip Kayalıpınar’da 2005 yılından bu yana sürdürülen çalışmalarda çivi yazılı tabletlerin yanı sıra Hitit kralları, prens ve prenseslerine ait mühür baskıları, mezarlar ve farklı dönemlere ait mimari kalıntılar da ortaya çıkarıldı.

"21. yüzyılın en önemli arkeolojik keşiflerinden biri"

Sivas Valisi Yılmaz Şimşek, Kayalıpınar’da ulaşılan kraliyet arşivinin dünya arkeolojisi açısından da önemli olduğunu belirterek, "Kayalıpınar’da, binlerce yıllık geçmişin izlerini gün yüzüne çıkaran kazı çalışmalarında yeni ve heyecan verici bulgulara ulaştık. Bildiğiniz üzere Yıldızeli ilçemizde bulunan ve yaklaşık 3 bin 800 yıllık geçmişe sahip Kayalıpınar, antik adıyla Samuha Hitit Kenti, Hitit Devleti’nin önemli siyasi, askerî ve dinî merkezlerinden birisi. Burada Kültür ve Turizm Bakanlığımızın himayelerinde 2005 yılında başlayan, Koç Üniversitesi tarafından yürütülen kazı çalışmalarında tarihe ışık tutacak çok kıymetli eserler gün yüzüne çıkarılmıştı. Bu anlamda bugüne kadar çıkarılan çivi yazılı tablet ve tablet parçası sayısı 184’e ulaşmış durumda" dedi.

Bulunan eserlerden dördünün geçtiğimiz yıl Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde düzenlenen Geleceğe Miras sergisinde yer aldığını ifade eden Şimşek, bu yıl yapılan kazılarda çok daha kapsamlı bir keşfe ulaşıldığını söyledi.

Şimşek, "Kazılarda Hitit Kralı 2. Tudhaliya dönemine ait kraliyet arşivine ulaştı. Gerçekten bu keşif, yalnızca Anadolu tarihi açısından değil, dünya arkeolojisi açısından da büyük önem taşıyor. Öyle ki bilim insanları, bu buluntuları 1906 yılında Hattuşa’da keşfedilen tabletlerden sonraki en önemli Hitit arşiv keşiflerinden biri olarak değerlendirmektedir. Bu yönüyle Kayalıpınar’da ortaya çıkarılan kraliyet arşivinin, 21. yüzyılın en önemli arkeolojik keşiflerinden biri olduğunu söyleyebiliriz. Ortaya çıkarılan ve yaklaşık 3 bin 400 yıl öncesine ait bu tabletler, Hititlerin devlet yönetiminden askerî faaliyetlerine, inanç dünyasından günlük yaşamlarına kadar pek çok konuda önemli bilgiler sunuyor bizlere. İnanıyorum ki gün yüzüne çıkarılan bu belgeler, Hititlerin siyasi, idari, askerî, dinî ve kültürel yapısının daha iyi anlaşılmasına ve Anadolu tarihinin bilinmeyen yönlerinin aydınlatılmasına önemli katkılar sağlayacaktır" diye konuştu.

Kazı çalışmalarına destek vermeye devam edeceklerini belirten Şimşek, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Koç Üniversitesi, Kazı Başkanı Doç. Dr. Çiğdem Maner, Prof. Dr. Daniel Schwemer ve çalışmalarda emeği geçenlere teşekkür etti.

(SF-GF-